ЭИРИШ
Инсан дцнйада бязян мадди-мяняви мцхтялиф мцсибят вя сыхынтыларла гаршылашыр. Анъаг инсана язаб верян еля бир hисс вар ки, о бялкя дя hеч бир физики язиййятля мцгайися едилмяйяъяк гядяр шиддятлидир вя инсанын руhунда бюйцк язэинлик ямяля эятирир. Бяhс етдийимиз бу hисс пешманчылыг hиссидир.
Пешманчылыьын ики фяргли шякли вар. Аллаhа иман эятирян инсанларын йашадыглары пешманчылыгла йухарыда тяриф етдийимиз вя инкарчы инсанларын йашадыглары пешманчылыг бир-бириндян чох фярглидир.
Мюминляр hяр hадисядян Аллаhын хябяри олдуьуну вя Онун иъазяси иля баш вердийини, башларына ня эялся, Аллаhын изни иля олдуьуну гяти олараг билян инсанлардыр. Буна эюря дя чох мцhцм хцсусиййятляриндян бири олан тявяккцлц ясас эютцрцрляр. Инанан инсан чятинликля дя гаршылашса, hеч етмяк истямядийи сяhв бир иш эюрся, тявяккцлля hярякят едяр. Яэяр сяhв бир аддым атыбса, тез тювбя едяр вя Аллаhын ону баьышлайаъаьыны дцшцняр. Бу сябябдян дя сыхынтылы вя узун мцддят давам едян пешманчылыг hиссиня гапылмаз. Мюминин hисс етдийи пешманчылыг ону сяhвлярини дцзялтмяйя, тювбя едяряк беля бир давранышы бир дя тякрарламамаьа истигамятляндиряр. Йяни юзцнц дцзялтмясиня, нюгсанларыны арадан галдырмасына тяhрик едяр, анъаг hеч вахт сыхынтыйа, руh дцшкцнлцйцня сябяб олмаз. Шювгцнц, hяйяъаныны, имани ъошьусуну азалтмаз, тяряддцдя вя вясвясяйя салмаз.
Аллаhа иман эятирмяйян инсанларын йашадыглары пешманчылыг hисси ися чох сыхынтылы вя давамлыдыр. Беляляринин тявяккцлц олмадыьы цчцн гаршылашдыглары чятинликляря, етдикляри hяр сяhв hярякятя эюря дяhшятли сыхынты чякирляр. Щяйатлары бойу каш нидасы иля йашайырлар: каш етмясяйдим, каш демясяйдим, каш эетмясяйдим...
Анъаг бундан даhа яhямиййятли бир мясяля вар. Беля ки, инсанларын дцнйада икян йашадыглары бу сыхынтылы пешманчылыгдан даhа бюйцйц ахирятдя гаршыларына чыхаъаг. Дцнйада диндян узаг олан инсанлар, ахирятдя hямишя дцнйада йашадыглары hяр дягигянин пешманчылыьыны hисс едяъякляр. Чцнки дцнйада онлара чохлу хябярдарлыг олмуш, доьру йола дявят едилмишдиляр. Фикирляшмяк вя hягигяти тапмаг цчцн чох заманлары олмушду. Анъаг бунлары hямишя гулагардына вурмуш, хябярдарлыг едиляндя динлямямиш вя дцнйадакы йашамын hеч битмяйяъяйи кими алдадыъы бир hисся гапылараг ахиряти йаддан чыхармышлар. Ъяhяннямля гаршылашанда ися артыг эери гайыдыб сяhвлярини дцзялтмяйя имкан тапа билмяйяъякляр. Гуранда
бу адамларын
ахирятдяки пешманчылыгла
долу сюзляри беля ифадя едилмишдир:
Биз сизи йахын
бир язаб
барясиндя хябярдар
етмишдик. О эцн инсан
юз
ялляринин
етдийи ямялляри эюряъякдир
вя кафир
дейяъякдир:
Каш торпаг олайдым!
(Нябя, 78/40).
Сян онларын
ъяhянням оду
цзяриня гойуларкян, Каш
ки, биз эери
гайтарылайдыг,
Ряббимизин
айялярини
йалан hесаб етмяйяйдик
вя мюминлярдян олайдыг-
дедиклярини
эюряйдин!
(Янам,
6/27).
Онлар дейяъякляр: Яэяр гулаг
ассайдыг вя йа
анласайдыг,
ъяhянням оду
яhли ичярисиндя олмаздыг.
(Мцлк,
67/10).
Сизя тягдим
етдиймиз бу
китабын мягсяди каш
аьыллы hярякят едяйдик,
каш Ряббимизин
айялярини
йалан саймайайдыг,
каш бизя хябярдарлыг
едянлярин
сюзляриня ямял едяйдик,
каш... дейяъякляри вя торпаьа дюнцб йох
олмаьы истяйяъяк гядяр бюйцк пешманчылыг
чякяъякляри эцнля баьлы инсанлары
тянбеh
етмяк вя hяля ки,
дцзялмяк имканы
олдуьундан,
онлары Аллаh
цчцн йашамаьа чаьырмагдыр.
Унутмайын
ки, о эцн бир
кимсянин
пешманчылыьынын
башгасына файдасы
олмайаъаг вя онун
юзцнц ъяhяннямин
язабындан
гуртармайаъаг.
Бу пешманчылыьы йашамамаьын йеэаня йолу
вахт варкян Аллаhа
тяслим
олмаг, Онун ямр етдийи
шякилдя йашамагдыр.
Бу китаб сыьынаъаг hеч
бир йерин вя hеч
ъцр гуртулуш
имканынын олмадыьы ахирят язабына
гаршы бир хатырлатма,
Аллаhын йолуна
дявятдир.
Гаршысы алынмаз
гийамят эцнц Аллаh
тяряфиндян эялмямиш
Ряббинизя ъаваб
верин. О эцнц сизин
цчцн ня бир
сыьынаъаг йери,
ня дя инкар
етмяйя имкан
олаъагдыр
(Шура, 42/47).
|